Archives du mot-clé Cornelius Gallus

Cornélius Gallus

L’obélisque du Vatican

AE 1964, 255 iussu imp(eratoris) Caesaris diui f(ilii) | C(aius) Cornelius Cn(ei) f(ilius) Gallus | praef(ectus) fabr(um) Caesaris diui f(ilii) | forum Iulium fecit

La stèle trilingue

http://ancientrome.ru/art/artwork/epigr/rom/ep0092.jpg
Roma, Museo della civiltà romana: http://ancientrome.ru/art/artwork/epigr/rom/ep0092.jpg

CIL III 14147. 5 = ILS 8995 = IGPh II 128

C(aius) Cornelius Cn(aei) f(ilius) Gallu[s, eq]ues Romanus, posṭ reges a Caesare deiui f(ilio) deuictos praefect[us Alex]andreae et Aegypti primus, defectioni[s] Thebaidis intra dies XV, quibus hostem u[icit, bis a]cie uictor, V urbium expugnator, Bore[se]os, Copti, Ceramices, Diospoleos Meg[ales, Op]hieu, ducibus earum defectionum inter[ce]ptis, exercitu ultra Nili catarhacte[n transd]ucto, in quem locum neque populo Romano neque regibus Aegypti [arma s]unt prolata, Thebaide communi omn[i]um regum formidine subact[a], leg[atis re]gis Aethiopum ad Philas auditis, eo[dem] rege in tutelam recepto, tyrann[o] Tr[iacontas]choe‹ni› in Aethiopiae constituto, die[is] […] patrieis et N[ilo adiut]ori d(onum) d(edit).

[Γ]άϊος Κορνήλιος, Γναίου υἱός, Γάλλ[ος, ἱππεὺ]ς Ῥωμαίων, μετὰ τὴν κατάλυσιν τῶν ἐν Αἰγύπτωι βασιλέων πρῶτος ὑπὸ Καίσ[αρος ἐπὶ] τῆς Αἰγύπτου κατασταθείς, τὴν Θηβαΐδα [ἀ]ποστᾶσαν ἐν πεντεκαίδεκα ἡμέραις δὶς [ἐν παρ]ατάξει κατὰ κράτος νικήσας, σὺν τῶι τοὺς ἡγεμόνας τῶν ἀντιταξαμένων ἑλεῖν, πέν[τε τε πό]λεις τὰς μὲν ἐξ ἐφόδου, τὰς δὲ ἐκ πολιορκί[ας] καταλαβόμενος, Βορῆσιν, Κόπτον, Κεραμική[ν, Διόσπ]ολιν μεγάλην, Ὀφιῆον, καὶ σὺν τῆι στρατιᾶι ὑπεράρας τὸν καταράκτην, ἀβάτου στρατία[ις τῆς χώρ]ας πρὸ αὐτοῦ γενομένης, καὶ σύμπασαν τὴ[ν] Θηβαΐδα μὴ ὑποταγεῖσαν τοῖς βασιλεῦσιν, [ὑποτάξ]ας, δεξάμενός τε πρέσβεις Αἰθιόπων ἐν Φίλαις καὶ προξενίαν παρὰ τοῦ βασιλέως λ[αβών, τύ]ραννόν τε τῆς Τριακοντασχοίνου τοπαρχία[ς] μιᾶς ἐν Αἰθιοπίαι καταστήσας, θεοῖς πατ[ρῴοις, Ν]είλῳ συνλήπτορι χαριστήρια.

P. Qaṣr Ibrīm inv. 78-3-11/1

https://cdn-az.allevents.in/banners/717c8bc11b25b52f6c0a5cfe0504e5e5
https://cdn-az.allevents.in/banners/717c8bc11b25b52f6c0a5cfe0504e5e5

Les paragraphoi du mausolée des Flavii de Cillium  :

http://www.persee.fr/renderIllustration/efr_0000-0000_1993_arc_169_1_T2_0080_0007_1.png

Suétone frg. 103 p. 132,4-5 Reifferscheid sexta [sc. carta] Corneliana a Cornelio Gallo praefecto Aegypti primum confecta.

v.1 Lycori: cf. Virgile ecl. 10,2-3. 44-46 pauca meo Gallo, sed quae legat ipsa Lycoris, | carmina sunt dicenda: neget quis carmina Gallo? […] nunc insanus amor duri me Martis in armis | tela inter media atque aduersos detinet hostis. te procul a patria (nec sit mihi credere tantum!); Servius ecl. 10,46 hi autem omnes uersus Galli sunt, de ipsius translati carminibus.
v.5 fixa: cf. Lucrèce 5,1204-1204 …cum suspicimus magni caelestia mundi | templa super stellisque micantibus aethera fixum (cf. Ennius ann. 159 Vahlen = 145 Skutsch caelum prospexit [Flores cum codd. Macrob. : suspexit corr. Vahlen, Skutsch] stellis fulgentibus aptum)
v.6 fecerunt: cf. Euphorion frg. 118 Powell Μοῦσαι ἐποιήσαντο καὶ ἀπροτίμαστος Ὅμηρος; Antipater de Sidon AG 7,409,1 et 3 ὄβριμον ἀκαμάτου στίχον αἴνεσον Ἀντιμάχοιο … Πιερίδων χαλκευτὸν ἐπ' ἄκμοσιν; Virgile ecl. 10,72 Pierides : uos haec facietis maxima Gallo; Properce 2,1,3-4 non haec, Calliope, non haec mihi cantat Apollo ; | ingenium nobis ipsa puella facit; Lygdamus 1,15 uos, auctores huius mihi carminis ; Ovide trist. 4,10,19-20 inque suum furtim Musa trahebat opus  
v.7 digna: cf. Ovide am. 1,3,19-20 te mihi materiem felicem in carmina praebe : | prouenient causa carmina digna sua; cf. aussi Théocrite id. 7,37-41 καὶ γὰρ ἐγὼ Μοισᾶν καπυρὸν στόμα, κἠμὲ λέγοντι | πάντες ἀοιδὸν ἄριστον· ἐγὼ δέ τις οὐ ταχυπειθής, | οὐ Δᾶν· οὐ γάρ πω κατ' ἐμὸν νόον οὔτε τὸν ἐσθλόν | Σικελίδαν νίκημι τὸν ἐκ Σάμω οὔτε Φιλίταν | ἀείδων, βάτραχος δὲ ποτ' ἀκρίδας ὥς τις ἐρίσδω; Virgile ecl. 9,32-36 et me fecere poetam | Pierides, sunt et mihi carmina, me quoque dicunt | uatem pastores; sed non ego credulus illis. | nam neque adhuc Vario uideor nec dicere Cinna | digna, sed argutos inter strepere anser olores
v.9 Virgile ecl. 2,26-27 non ego Daphnin, | iudice te, metuam, si numquam fallit imago  

FPL 2 cf. Properce 3,4,1. 10-18 arma deus Caesar dites meditatur ad Indos | […] | ite et Romanae consulite historiae! | Mars pater, et sacrae fatalia lumina Vestae, | ante meos obitus sit precor illa dies, | qua uideam spoliis oneratos Caesaris axes, | ad uulgi | plausus saepe resistere equos, | inque sinu carae nixus spectare puellae | incipiam et titulis oppida capta legam, | tela fugacis equi et bracati militis arcus, | et subter captos arma sedere duces!
FPL 2 + 3 cf. Ovide trist. 4,2,73-74 illa dies ueniet, mea qua lugubria ponam | causaque priuata publica maior erit.

L’influence de Parthénios de Nicée

Parthénios de Nicée hist. amat. praef. p. 308 Lightfoot <μηδὲ> διὰ τὸ μὴ παρεῖναι τὸ περιττὸν αὐτοῖς, ὃ δὴ σὺ μετέρχῃ, χεῖρον περὶ αὐτῶν ἐννοηθῇς· οἱονεὶ γὰρ ὑπομνηματίων τρόπον αὐτὰ συνελεξάμεθα, καὶ σοὶ νυνὶ τὴν χρῆσιν ὁμοίαν, ὡς ἔοικε, παρέξεται.

L’influence d’Euphorion de Chalcis

Servius ecl. 10,50 Euphorion elegiarum scriptor Chalcidensis fuit, cuius in scribendo secutus colorem uidetur Cornelius Gallus.

L’érudition de Gallus

Gallus FPL 1 ap. Vib. Seq. 77 uno tellures diuidit amne duas

 

De l’épigramme à l’élégie: Cornélius Gallus

gallus

FPL 2 et FPL 4,1-2

Virgile ecl. 10,2-3. 44-46
pauca meo Gallo, sed quae legat ipsa Lycoris,
carmina sunt dicenda: neget quis carmina Gallo?
[…]
nunc insanus amor duri me Martis in armis
tela inter media atque aduersos detinet hostis.
te procul a patria (nec sit mihi credere tantum!)
Servius ecl. 10,46 hi autem omnes uersus Galli sunt, de ipsius translati carminibus.
FPL 2 nequitia : cf. Properce 1,15,38 ; 2,5,2 ; 3,10,24 ; 19,10.
FPL 4,2 domina : cf. Properce 1,1,21 ; Tibulle 1,1,46.

FPL 3

Properce 3,4,1. 10-18
arma deus Caesar dites meditatur ad Indos
[…]
   ite et Romanae consulite historiae!
Mars pater, et sacrae fatalia lumina Vestae,
   ante meos obitus sit precor illa dies,
qua uideam spoliis oneratos Caesaris axes,
   ad uulgi plausus saepe resistere equos,
inque sinu carae nixus spectare puellae
   incipiam et titulis oppida capta legam,
tela fugacis equi et bracati militis arcus,
   et subter captos arma sedere duces!
Ovide trist. 4,2,73-74
illa dies ueniet, mea qua lugubria ponam
   causaque priuata publica maior erit.

La composante érudite et l’influence d’Euphorion

Gallus FPL 1 ap. Vib. Seq. 77 uno tellures diuidit amne duas.

Servius ecl. 10,50 Euphorion elegiarum scriptor Chalcidensis fuit, cuius in scribendo secutus colorem uidetur Cornelius Gallus ; al.

Alessandro Barchiesi, «Notizie sul "nuovo Gallo"», Atene e Roma n.s. 26/3-4 (1981), 153-166.